VII

HAR-ZAK IZAAK

 

                                        (Etor. XXI, 1, 13

                                                 XXII. 1, 2)

 

 

(Su handi baten ondoan:

Zara, burua belaunen gainean lokartu zaion mutikoari fereka.

Abraham suari beha).

 

Zara

                Abrahami      nork erranen zion

                Amatzeko      nindakela ni on?

                Hara orai      nere haurra gizon:

                Xaharrean      aitak zer zorion!

 

Kantariekin

                Bihotzaren      altxagarri

                Seme bat zait      sortu neri.

                Ikastean      berri hori,

                Egin dautet      denek irri.

 

Zara

                Ximurtuak      nituen eskuak

                Bihotz argiz      begiak hustuak;

                Hara orai      haurraren musuak

                Gaituela      aitamak piztuak.

 

Kantariekin

                Bihotzaren      altxagarri

                Seme bat      zait neri.

                Ikastean      berri hori,

                Egin dautet      denek irri.

 

Zara

                (Abrahami)

                Igor-azu      Hagar neskatoa,

                Igor ere      haren mutikoa.

                Hak ez dezan      deus parterik izan

                Zure izen      eta izaitetan.

 

(Abrahamek hitzik ez.

Kantariek, aho hetsirik, kantu).

 

Abraham

                (xutitzen da eta, besoak altxatuz, Jaunari mintzo)

                Zuk eman Semearen

                Funski maitatzeko,

                Egin behar ote dut

                Bertzeari uko?

                Izmael ere, Jauna,

                Zuk nuen emana:

                Hunen zorigaitzak daut

                Jaten zoriona.

 

Jainkoa

                Ez zazula gaizki har Zararen galdea:

                Utz Hagar neskatoa, utz haren semea.

                Zu ganikako jendea Izaaken seme;

                Bainan Izmael ere gaitzeko gizalde.

 

(Kantariek, aho hetsirik, kantu; edo musika).

 

Abraham

                Bihotzean      ezin bizi      bi amodio;

                Baten maitez      bertzeari      diot adio;

                Doanaren      bihotzminak      kentzen baitio

                Dutanari      bai atsegin      bai bozkario.

 

                Kraskatzen daut      tirabirak      orai bihotza:

                Zoriona      minez baizik      ezin nik goza.

                Ai, nik jasan      bihotz minen      gaitzaren gaitza!

                Zuk hitzeman      gizaldeak      sor araz bitza.

 

(Kantariek, aho hetsirik, kantu; edo musika).

 

Zara

                Abrahamek      badu ondokoa:

                Zoin argia      du orai geroa!

                Lano gabe      xahartzerat doa:

                Bai, hitzekoa      izan du Jainkoa.

 

(Kantariek, aho hetsirik, kantu).

 

                        * * *

 

Kantariek

                Ager ditela begira gauden

                       Lurreko Jainkosemeak,

                Zeruko argiz eta indarrez

                       bihotz-gaindika beteak,

 

Abraham

                Nola daiteke lurretik nihor

                       Jaun Goiko seme bilaka,

                Zainetan eta bihotz barnean

                       Lur huntakorik badauka.

 

Kantariek

                Kraska ditela mendi buruak

                       Erraustuz arrail arkaitzak,

                Goiko argiaz bertze guziez

                       Huts ditela huts bihotzak.

 

Abraham

                Argi dirdiran Jaun Goiko seme

                       Betikotz diten bilaka,

                Su-mendiekin denak ditela

                       Bihotz-barnez huts goitika.

 

Kantariek

                Uhainez uhain bota bezate

                       Olarro beltzek pozoina,

                Gizon bihotzek bota ere bai

                       Beren baitan on ez dena.

 

Abraham

                Jaun Goikoaren Izpiritua

                       Bihotz barnetan sar dadin

                Eta guziak diten betikotz

                       Jaun Goikoaren haur egin.

 

Kantariek

                Udaberriko loren ihintza

                       Goiz-argiari ke-lano:

                Gizon bihotzik ezin nehoiz hel

                       Jainkoaren garbiraino.

 

Abraham

                Lurreko amek, lurreko aitek

                       Zeru-alderat dei egin,

                Amodioa zuen umetan

                       Goi-goieraino hel dadin.

 

Jainkoa

                Abraham! Abraham! Goikoaren gizona.

 

Abraham

                Hemen nauzu, Jauna.

 

Kantariek

                Zuri buruz mendiak burua xut dauzi;

                Zuri buruz uhainek orro eta jauzi.

 

Abraham

                Ni ere Jainko Jauna,

                Zurea naiz: huna.

 

Kantariek

                Xoriek zuri sistu, itsas-aizek oihu;

                Bihotz guziak beude zuri dena kantu.

 

Abraham

                Ni ere, Jainko Jauna,

                Zurea naiz: huna.

 

Kantariek

                Gau eta iguzkiak, su eta galernak

                Zure nahi sainduan badabiltza denak.

 

Abraham

                Ni ere, Jainko Jauna,

                Zurea naiz: huna.

 

Jainkoa

                Har-zak

                Zure semea, zure bakarra, Izaak

                Eta zoazi Moriah alderat,

                Eskainiz hil dezazun han,

                Erakutsiko dautzutan

                Mendi baten gainean.

 

(soinu)

 

                        * * *

 

Abraham

                (Kanpoko batzueri)

                Hemen astoarekin zaudezte

                Gu etorri arte.

                Haurra eta biak bagoatzi hantxeteraino.

                Jainkoari ahuspez egonen gitzaio

                Eta berriz zuetarat itzuliko.

 

Kantariek

                Zu ere ote Jauna, Jaun ikaragarri,

                Ortzi bezala zare odolez egarri?

                        Zuk zer irabazia,

                        Kentzean bizia?

 

                Gaztearen irria zuretzat ohore:

                Begi eta loreak hil-eta zer dire?

                        Zuk zer irabazia,

                        Kentzean bizia?

 

                Ondokoak hitzeman, zergatik, zertako?

                Seme bakarra hola garrazki kentzeko?

                        Zuk zer irabazia,

                        Kentzean bizia?

 

Kantariek

                — Eskain duela zuri Jainkoa

                         Munduan diren guziak:

                Hilez ditzala denak zutara

                         Zu ganik duten biziak.

 

                Bai egiguzu nahi bezala

                         Nahi guzien galdea,

                Bainan ez galda, ez otoi galda

                         Aitari bere semea.

 

                — Agor ditela iturburuak

                         Itsaso eta ibaiak.

                Erre ditela oihan zabalak,

                         Larre bilaka zelaiak.

 

                Bai egiguzu nahi bezala

                         Nahi guzien galdea,

                Bainan ez galda, ez otoi galda

                         Aitari bere semea.

 

                — Zimel ditela ostoak eta

                         Eihar ditela loreak.

                Eror ditela lurrean hil-hotz

                         Hegaztin eta abreak.

 

                Bai egiguzu nahi bezala

                         Nahi guzien galdea,

                Bainan ez galda, ez otoi galda

                         Aitari bere semea.

 

© Xabier Iratzeder